Beleidsplan Don Bosco Amsterdam 2013-2014

In dit beleidsdocument wordt beschreven waar de organisatie Don Bosco Amsterdam (DBA) voor staat, wat we doen en waarom we doen wat we doen, en waar DBA voor gaat. Wat is onze toekomstvisie. Kortom wat zijn onze missie en visie en hoe geven we daar vorm aan. Dit is een product van een gezamenlijke bijeenkomst van bestuur en medewerkers in januari 2013, waar we gekeken hebben naar het gedachtegoed van Don Bosco en wat dat betekent voor ons huidige en toekomstige werk. In het hiernavolgende vindt u hier op hoofdlijnen een weergave van. In het vervolg op deze bijeenkomst zijn door de projectcoördinatoren op basis van sterkte en zwakte analyses per project speerpunten voor 2013 en 2014 geformuleerd. Deze zijn terug te vinden in de jaarplannen van de afzonderlijke projecten.

Waar staan we voor? Onze missie

DBA is een vrijwilligersorganisatie vóór en dóór jongeren van 17 tot 27 jaar. Zij zet zich in voor kwetsbare jongeren in Nederland en in ontwikkelingslanden. Hierbij gaat het om het organiseren van activiteiten voor dak- en thuisloze jongeren en jonge moeders in Amsterdam enerzijds en het koppelen van Nederlandse jongeren aan straatkinderenprojecten in Afrika, Azië en Zuid-Amerika anderzijds. De stichting maakt onderdeel uit van de wereldwijde Don Bosco organisatie.

Don Bosco: de inspirator
Giovanni Bosco (1815-1888), een priester die leefde in Turijn, Noord Italië, was getroffen door de vele jongeren die hij bij zijn bezoeken ontmoette in de gevangenissen en ontdekte zijn roeping: iets doen aan het lot van deze jongeren en vooral voorkomen dat ze in plaatsen als deze belandden. Hij wilde verbetering brengen in de situatie van achtergestelde jongeren. In 1859 richtte hij hiervoor een religieuze congregatie op, de Salesianen, die uitgroeide tot een wereldwijde organisatie met ruim 16.000 leden. Zijn, voor die tijd, vooruitstrevende denk- en handelswijze zijn nog steeds relevant en toepasbaar en worden gevolgd door projecten wereldwijd. Dit zijn straatkinderenprojecten, maar ook (technische) scholen, buurthuizen en jeugd- en jongerencentra.

Pedagogische doelen Don Bosco
Don Bosco ontwikkelde een pedagogisch systeem, dat uitgaat van het principe dat voorkomen van problemen beter is dan achteraf herstellen. Dit systeem is gebaseerd op een viertal kernwaarden, ook wel pedagogische doelen genoemd:

Kernwaarden:

  1. Verbondenheid: zorgen dat jongeren zich verbonden voelen met elkaar en met de samenleving;
  2. Vrijheid: jongeren bijstaan in hun zoektocht naar vrijheid en zelfstandigheid;
  3. Verantwoordelijkheid: jongeren de ruimte geven om verantwoordelijkheid te nemen in concrete situaties;
  4. Zingeving: jongeren ondersteunen bij de ontwikkeling van hun identiteit door middel van open communicatie over de diepere bestaansgronden en de sleutelproblemen van het leven en het samenleven, maar dan wel altijd met respect voor de keuzes van jongeren.

Vandaag de dag is de achtergrond van onze vrijwilligers en werknemers zeer divers en niet per sé bepaald door een religieuze overtuiging. Ook de ervaringen en achtergronden van de jongeren voor wie wij ons inzetten zijn zeer divers.
De participatie van alle jongeren voor en met wie wij samen werken staat bij DBA centraal. Zo worden de vrijwilligers dan ook niet slechts ingezet om de doelstellingen van de organisatie zo efficiënt mogelijk te bereiken; participatie en verantwoordelijkheden voor jongeren zijn integraal onderdeel van deze doelstellingen. In de kern is DBA geen hulpverleningsproject of reisorganisatie, maar een participatieproject voor en door jongeren. Dit heeft gevolgen voor hoe de projecten en activiteiten worden georganiseerd en aangestuurd.

Mission Statement

  • De werkwijze van DBA wordt geïnspireerd door de opvoedingsvisie van Don Bosco
  • We werken vanuit oprecht contact, vertrouwen en gelijkwaardigheid.
  • Ons doel is ruimte te bieden aan de ontwikkeling van jongeren tot mensen die verantwoordelijkheid nemen voor hun eigen leven en hun omgeving.
  • We bieden ruimte voor ontmoeting en dialoog in het Don Bosco Huis.
  • Vanuit bovenstaande worden jongeren gestimuleerd actief te participeren in de maatschappij en te werken aan een stabiele toekomst.

Het Don Bosco Huis

Het kantoor van DBA is gevestigd in het Don Bosco Huis, aan de Apollolaan in Amsterdam. Daar worden drie projecten gehuisvest: Samen, Don Bosco Jonathan en Straatvisie. Sinds de start in 1995 geeft een vaste groep bewoners, geïnspireerd door Don Bosco, inhoud en vorm aan het huis. Gastvrijheid is onlosmakelijk verbonden met het Don Bosco Huis. Regelmatig logeren er mensen uit alle delen van de wereld. Ook is jarenlang onderdak geboden aan jongeren in moeilijke situaties, zoals uitgeprocedeerde asielzoekers en thuisloze zwangere meiden. Sinds mei 2013 is er een nieuwe internationale woongroep in het pand aanwezig, waardoor de samenwerking met de projecten een nieuwe invulling zal krijgen.

Projecten van Don Bosco Amsterdam

De Amsterdamse stichting geeft door middel van drie projecten vorm aan de uitgangspunten en waarden van Don Bosco:

  1. Samen: jongeren met ervaring (ex-vrijwilligers) ondersteunen en begeleiden andere Nederlandse jongeren bij de voorbereiding van hun vrijwilligerswerk in straatkinderenprojecten van Don Bosco in ontwikkelingslanden. Ook worden er groepsreizen georganiseerd. De ex-vrijwilligers zijn verantwoordelijk voor het gehele proces van selectie, voorbereiding, uitzending en herintegratie van de nieuwe vrijwilligers. Het is nadrukkelijk de bedoeling dat de ervaringen van de betrokken jongeren leiden tot bewustwording en internationale betrokkenheid (mondiaal burgerschap) niet alleen bij zichzelf, maar ook bij hun omgeving. Ook wordt er een link gelegd tussen het leven van straatkinderen in ontwikkelingslanden en dat van dak-en thuisloze jongeren in Amsterdam. Een aanzienlijk deel van de jongeren blijft als vrijwilliger bij Samen betrokken nadat zij op reis zijn geweest.
  2. Don Bosco Jonathan organiseert groepsactiviteiten voor jonge moeders en dak- en thuisloze jongeren in Amsterdam. Daarnaast koppelt zij individuele jongeren aan maatjes. Dit zijn jongeren uit dezelfde leeftijdsgroep, vaak HBO studenten, die wekelijks activiteiten ondernemen met de jongere in kwestie. Deze peer- to- peer aanpak is een bewuste keuze. Uit onderzoek blijkt dat vooral jongeren in hun persoonlijke ontwikkeling beïnvloed worden door peers. In dit geval vormen de vrijwilligers een positief rolmodel. Zij hebben geen hulpverlenende rol en hun relatie wordt gekenmerkt door wederzijds contact en wederzijds leren van elkaar. Het doel is hun sociale netwerk te activeren en of uit te breiden.
  3. Straatvisie: dit is een platform van dak- en thuisloze jongeren dat als spreekbuis fungeert richting beleidsmakers en andere professionals die met deze doelgroep werken. Deze jongeren worden begeleid door een ervaringsdeskundige en gaan in gesprek met andere jongeren over wat hen bezig houdt. Bijvoorbeeld over de opvangvoorzieningen en wat zij veranderd zouden willen zien. Daar gaan zij dan weer over in gesprek met politici en anderen. Op deze manier zijn het de jongeren zelf die invloed uitoefenen op zaken die voor hen relevant zijn.

Toekomstvisie

Voor onze organisatie zijn een aantal actuele ontwikkelingen bijzonder relevant, die we dan ook op de voet volgen. De overheveling van zorg- en welzijnstaken van het Rijk en de provincie naar de gemeenten en de invoering van de participatiewet in 2015 maken dat mensen veel meer voor zichzelf en anderen zullen moeten gaan zorgen dan nu het geval al is. Er komt meer nadruk op preventie en op samenwerking tussen formele en informele hulp. Men vindt dat de eigen kracht van mensen en hun omgeving versterkt moet worden, vooral door het opbouwen en inzetten van hun informele sociale netwerken. Er zal een groot beroep gedaan worden op de vrijwillige inzet van mensen. Deze veranderingen gaan gepaard met een bezuiniging van ongeveer 15%.

Wij hebben het idee dat wij als vrijwilligers- én participatieorganisatie al heel goed binnen deze trend passen. Wij vormen namelijk al een unieke aanvullende informele schakel in de keten van formele organisaties die zich bezig houden met onze doelgroep in Amsterdam.

In de internationale samenwerking is er ook sprake van veranderende inzichten en bezuinigingen. Dit betekent dat er ook nieuwe financiële bronnen aangeboord zullen moeten worden voor het project Samen.

Doelen 2014

  • Positie behouden en versterken als informele schakel in de keten van hulpverleners aan onze doelgroep in Amsterdam.
  • Op de hoogte blijven van de ontwikkelingen in het sociale domein en de Participatiewet 2015 en proactief kansen onderzoeken om ons aanbod actueel te houden en eventueel uit te breiden.
  • Versterken relatie bestuur DBA, de Salesiaanse leefgroep en de projecten.
  • Behouden kwaliteit van de organisatie en werkwijze van Samen.
  • Versterken bestaande organisatiestructuur van DBJ/Straatvisie. Instellen van adviesgroep met specialisten op terrein van marketing, communicatie, fondsbeheer
  • Versterken financiële positie van DBA. Voor alle projecten maar in het bijzonder voor Samen zal in 2014 extra tijd geïnvesteerd moeten worden in het vinden van vervolgfinanciering.
  • Kwaliteit waarborgen van onze activiteiten door middel van deskundige vrijwilligers en medewerkers. Daar waar nodig verbeteren van screening, opleiding en begeleiding van vrijwilligers
  • DBJ wil zich breder profileren als organisatie die zich inzet voor de sociale activering en netwerkversterking van jongeren in kwetsbare situaties. In 2013 heeft DBJ nieuw activiteiten aan bestaand aanbod toegevoegd, zoals Pilot Top 600 maatjes en activiteiten voor jonge vaders. Evalueren en onderzoeken of deze nog uitgebreid kunnen worden met bijvoorbeeld drop –outs of andere kwetsbare jongeren.
  • DBJ en Straatvisie willen meer en beter gebruik maken van de inzet van oud-deelnemers/ervaringsdeskundigen, bijvoorbeeld als maatje of (activiteiten)begeleider.
  • In de toekomst willen we nog meer en brug slaan tussen de ervaringen en meningen van jongeren en die van beleidsmakers. Versterken van het project van Straatvisie en daarmee positie van de doelgroep in Amsterdam verbeteren.

De drie projecten van DBA zullen in het eerste kwartaal op basis van bovenstaande doelen hun activiteiten SMART geformuleerd hebben. Deze zijn dan terug te vinden in hun afzonderlijke jaarplannen 2014.